Soczewica to absolutna gwiazda kuchni roślinnej. Jest tania, sycąca i pyszna, a do tego gotuje się o wiele szybciej niż fasola czy ciecierzyca. Jednak soczewica soczewicy nierówna.
Często dostaję od Was pytania: „Ania, dlaczego moja soczewica w zupie zamieniła się w purée, a w przepisie były całe ziarenka?” albo „Czy czerwoną soczewicę trzeba moczyć całą noc?”.
Sekret tkwi w kolorze. Inaczej traktujemy delikatną czerwoną, a inaczej twardą zieloną czy czarną. Dziś wyjaśnię Wam to krok po kroku, żebyście już nigdy nie mieli wątpliwości przy garnku.
Czy soczewicę trzeba moczyć?
To najczęstszy dylemat. Odpowiedź brzmi: To zależy, ale zazwyczaj NIE.
W przeciwieństwie do fasoli czy ciecierzycy, soczewica jest drobnym i delikatnym ziarnem.
- Soczewica czerwona i żółta: Są to ziarna pozbawione łupinki. Ich nie wolno moczyć! Jeśli zalejesz je wodą na godzinę, rozpadną się jeszcze przed gotowaniem.
- Soczewica zielona, brązowa i czarna: Mają twardą łupinkę. Możesz je namoczyć (np. na 30-60 minut), co skróci czas gotowania o parę minut i poprawi strawność, ale nie jest to konieczne. Jeśli wrzucisz je do garnka na sucho (po opłukaniu), też się ugotują, tylko zajmie to chwilę dłużej.
Jak gotować czerwoną soczewicę? (Do zup i past)
Czerwona (i żółta) soczewica to królowa zup, dahlów i past kanapkowych. Dlaczego? Bo podczas gotowania rozpada się na kremową masę. Nie nadaje się do sałatek, w których chcemy sypkie ziarenka.
Instrukcja:
- Płukanie: Wsyp soczewicę na gęste sito i przepłucz zimną wodą (by zmyć pył).
- Gotowanie: Wrzuć do garnka, zalej wodą (proporcja 1:2).
- Czas: Gotuj ok. 10-15 minut od zagotowania.
- Mieszaj pod koniec, bo lubi przywierać do dna, gdy zgęstnieje.
- Posól na samym końcu.
Jak gotować zieloną, brązową i czarną soczewicę? (Do sałatek)
Te odmiany zachowują swój kształt po ugotowaniu. Są jędrne i sprężyste, dlatego świetnie pasują do sałatek, gulaszy, jako farsz do pierogów (zamiast mięsa) lub dodatek do obiadu (zamiast kaszy).
- Zielona i Brązowa: Smakują ziemiście i „konkretnie”.
- Czarna (Beluga): Nazywana „roślinnym kawiorem”. Jest drobna, czarna i wygląda bardzo elegancko na talerzu.
Instrukcja:
- Płukanie: Dokładnie opłucz na sicie.
- Gotowanie: Zalej wodą (proporcja 1:2).
- Czas: Gotuj na wolnym ogniu przez 20-30 minut.
- Sprawdzaj miękkość – ma być miękka, ale nie rozgotowana (al dente).
- Odcedź nadmiar wody na sicie.
Idealne proporcje wody do soczewicy
Niezależnie od koloru, bezpieczna proporcja startowa to 1:2.
- 1 szklanka soczewicy
- 2 szklanki wody
W przypadku soczewicy czerwonej woda powinna się wchłonąć całkowicie (jak w kaszy). W przypadku zielonej – jeśli po ugotowaniu zostanie trochę wody na dnie, po prostu ją odcedź.
Kiedy solić soczewicę? Najważniejsza zasada
Podobnie jak przy innych strączkach, sól dodana do zimnej wody może sprawić, że łupinka soczewicy (zwłaszcza zielonej) stwardnieje i będzie się gotować w nieskończoność.
Dlatego sól dodajemy pod koniec gotowania (na ostatnie 5 minut) lub solimy potrawę już na talerzu. To samo dotyczy kwaśnych dodatków (pomidory, cytryna, ocet). Jeśli robisz zupę soczewicową z pomidorami – pomidory dodaj dopiero, gdy ziarna będą już miękkie!
Co zrobić, żeby soczewica nie wzdymała?
Soczewica jest łatwiej strawna niż fasola, ale nadal może powodować wzdęcia u wrażliwych osób. Aby temu zaradzić:
- Płucz dokładnie: Piana powstająca przy płukaniu i gotowaniu zawiera saponiny.
- Szumuj: Zbieraj białą pianę, która pojawia się na początku gotowania.
- Zioła: Do gotowania dodaj liść laurowy, kmin rzymski (kumin), cząber lub majeranek. Te przyprawy ułatwiają trawienie.
Pytania i odpowiedzi (FAQ)
Czy można mrozić ugotowaną soczewicę? Tak, szczególnie zieloną i brązową. Warto ugotować więcej, ostudzić, podzielić na porcje i zamrozić. Czerwona soczewica po rozmrożeniu będzie jeszcze bardziej „papkowata”, więc nadaje się wtedy głównie do zagęszczania zup.
Ile pęcznieje soczewica? Soczewica podczas gotowania podwaja, a nawet potraja swoją objętość. Z jednej szklanki suchej soczewicy otrzymasz około 2,5 szklanki ugotowanej. Pamiętaj o tym, wybierając garnek!
Która soczewica jest najzdrowsza? Każda jest superzdrowa! Wszystkie mają mnóstwo białka, błonnika i żelaza. Czarna soczewica (Beluga) zawiera dodatkowo antocyjany (przeciwutleniacze), te same co w jagodach, więc można uznać ją za „królową”.
Mam nadzieję, że teraz bez obaw sięgniecie po te kolorowe ziarenka. To najszybszy sposób na zdrowy, sycący obiad bez mięsa.
Zaczynacie od zupy z czerwonej, czy sałatki z zielonej?
Smacznego, Ania