Nie ma dla mnie zapachu, który bardziej kojarzyłby się z polską jesienią i nadchodzącymi świętami, niż aromat suszonych grzybów. Wystarczy otworzyć słoik z prawdziwkami w grudniu, by natychmiast przenieść się myślami do lasu.
Oczywiście, najwygodniej jest użyć specjalnej suszarki elektrycznej do żywności. Ale co zrobić, gdy jej nie masz, albo gdy zbiory były tak obfite, że po prostu się w niej nie mieszczą?
Z pomocą przychodzi sprzęt, który każdy z nas ma w kuchni – piekarnik. Suszenie w nim wymaga jednak odrobiny wiedzy i jednego sprytnego triku, bez którego grzyby mogą się zaparzyć zamiast wysuszyć. Dziś pokażę Ci, jak to zrobić dobrze!
Pierwszy krok: Czy myć grzyby przed suszeniem?
To najczęstszy błąd początkujących grzybiarzy. Zasada jest żelazna: Grzybów przeznaczonych do suszenia NIE MYJEMY wodą.
Grzyby są jak gąbka. Jeśli namoczysz je przed włożeniem do piekarnika, wchłoną mnóstwo wody. Efekt? Proces suszenia wydłuży się dwukrotnie, a grzyby zamiast schnąć, zaczną się gotować w środku, ciemnieć i tracić aromat. W najgorszym wypadku – spleśnieją.
Jak je oczyścić? Użyj nożyka, pędzelka kuchennego lub lekko wilgotnej ściereczki (tylko do przetarcia kapelusza). Usuń piasek, igliwie i resztki ściółki na sucho.
Krojenie – dlaczego grubość ma znaczenie?
Grzyby w trakcie suszenia tracą około 90% swojej objętości. Kurczą się niesamowicie!
- Zbyt cienkie plastry: Po wysuszeniu zamienią się w łamliwe wióry lub „chipsy”, które znikną w zupie.
- Zbyt grube kawałki: Wierzch wyschnie, a środek pozostanie wilgotny, co jest prostą drogą do pleśni w słoiku.
Złoty środek: Krój grzyby w plastry o grubości ok. 4-5 mm. Małe kapelusze możesz suszyć w całości, a same nóżki przekrojone wzdłuż na pół.
Ustawienia piekarnika: Temperatura jest kluczem
Tu musimy być precyzyjni. Zbyt wysoka temperatura to wróg suszu. Jeśli ustawisz piekarnik na 100°C, żeby „poszło szybciej”, grzyby się upieką. Białko się zetnie, aromat uleci, a grzyby będą smakować jak… pieczarki z obiadu, a nie szlachetny susz.
Parametry idealne:
- Temperatura: Zacznij od 40-50°C. Dopiero pod sam koniec, gdy grzyby są już wstępnie podsuszone, możesz zwiększyć do 55-60°C.
- Funkcja: Koniecznie włącz termoobieg. To on odpowiada za ruch powietrza, który „omywa” grzyby i zabiera wilgoć.
Trik z drewnianą łyżką – dlaczego jest niezbędny?
Piekarnik jest szczelny. Woda parująca z grzybów nie ma gdzie uciec, więc krąży w środku, tworząc saunę. W efekcie grzyby się duszą.
Rozwiązanie: Musisz rozszczelnić drzwiczki piekarnika. Włóż trzonek drewnianej łyżki (lub zwiniętą ścierkę) między drzwiczki a obudowę piekarnika, tak by została szpara o szerokości 1-2 cm. Tędy wilgoć będzie uciekać na zewnątrz, a grzyby będą schły prawidłowo.
Instrukcja krok po kroku: Jak suszyć grzyby w piekarniku
- Przygotowanie blachy: Wyłóż blachę papierem do pieczenia. Jeszcze lepiej, jeśli masz w piekarniku metalową kratkę (ruszt) – ułóż na niej papier (zrób w nim dziurki nożem dla lepszej wentylacji) lub układaj większe kawałki bezpośrednio na drucikach. Ruszt zapewnia przepływ powietrza z dołu i z góry.
- Układanie: Rozłóż plastry grzybów pojedynczo, tak by na siebie nie zachodziły. Muszą mieć „przestrzeń osobistą”.
- Suszenie: Wstaw blachę do piekarnika nagrzanego do 40-50°C (z termoobiegiem). Zablokuj drzwiczki łyżką.
- Obracanie: Co około 60-90 minut wyjmij blachę i przewróć grzyby na drugą stronę. To zapobiega przyklejaniu się do papieru i zapewnia równomierne schnięcie.
- Czas: Proces trwa zazwyczaj od 4 do 8 godzin, w zależności od wilgotności grzybów i grubości plastrów.
Jak sprawdzić, czy są gotowe? Weź jeden plasterek i spróbuj go zgiąć.
- Jeśli jest elastyczny i gumowaty – susz dalej.
- Jeśli stawia opór i łamie się z lekkim trzaskiem – jest gotowy!
Jak przechowywać susz, by uniknąć moli?
Nic tak nie boli, jak wyrzucenie słoika prawdziwków, bo zalęgły się w nich mole spożywcze.
- Przechowuj grzyby wyłącznie w szczelnie zakręconych, szklanych słoikach (metalowe puszki czy płócienne woreczki nie chronią przed wilgocią i szkodnikami).
- Słoiki trzymaj w ciemnym miejscu (światło powoduje blaknięcie i utratę aromatu).
- Trik babci: Do każdego słoika wrzuć jeden listek laurowy. Jego zapach skutecznie odstrasza mole spożywcze, a nie wpływa na smak grzybów w potrawach.
Pytania i odpowiedzi (FAQ)
Dlaczego moje grzyby ściemniały w piekarniku?
Prawdopodobnie temperatura była zbyt wysoka na początku procesu. Grzyby „zaparzyły się”. Następnym razem zacznij od niższej temperatury (nawet 40°C) i koniecznie uchyl drzwiczki.
Czy można suszyć różne gatunki grzybów razem?
Tak, ale miej na uwadze, że różne grzyby mają różną zawartość wody. Prawdziwki mogą wyschnąć szybciej niż maślaki (które są bardzo wilgotne). Musisz po prostu częściej kontrolować stan „suchej partii” i wyjmować gotowe sztuki wcześniej.
Czy grzyby z robakami wyjdą z piekarnika?
Niektórzy wierzą, że robaki uciekną przed ciepłem. W piekarniku jednak raczej zginą w środku grzyba. Dlatego do suszenia wybieramy tylko zdrowe, niesobaczywe okazy. Szkoda Twojej pracy na suszenie „białka”, którego nie chcesz w zupie.
Suszenie w piekarniku wymaga trochę cierpliwości (i zajmuje piekarnik na pół dnia), ale efekt jest tego wart. Własnoręcznie przygotowany słoik suszu to też genialny prezent dla kogoś bliskiego!
A Wy macie jakieś swoje patenty na suszenie bez profesjonalnego sprzętu? Może suszenie na nitce nad kaloryferem? Dajcie znać w komentarzach!
Powodzenia w lesie i w kuchni! Ania
Więcej z kategorii Suszenie

Jak suszyć cebulę w suszarce i piekarniku (i zrobić z niej proszek)
- Temperatura
- ok. 60°C
- Grubość plastrów
- 3–6 mm

Jak suszyć truskawki? Praktyczny przewodnik krok po kroku na Aleja Smaku

Jak suszyć jabłka w suszarce elektrycznej?

Suszone pomidory krok po kroku – jak je przygotować w domu?

Jak suszyć skórki pomarańczy? Aromat świąt w duchu Zero Waste
