Przelicznik

Ile waży jabłko, banan, ziemniak? Waga owoców i warzyw w sztukach

Przepis podaje „2 jabłka”, a Ty liczysz w gramach — albo odwrotnie? Wybierz produkt, rozmiar i liczbę sztuk. Dostaniesz wagę całych sztuk i części jadalnej, czyli tego, co zostaje po obraniu, wydrążeniu albo wyjęciu pestki.

Różnica między całą sztuką a częścią jadalną bywa duża: banan po obraniu traci ponad jedną trzecią wagi, cytryna prawie połowę. Kupujesz na wagę — bierz całą sztukę; odważasz do miski albo liczysz kalorie — część jadalną. Rozmiary według bazy USDA (rynek amerykański): polskie sztuki bywają mniejsze, więc gdy liczy się dokładność, zważ jedną.

Jabłko średnie
ok. 200 gczęść jadalna ok. 180 g
Banan średni
ok. 185 gczęść jadalna ok. 120 g
Ziemniak średni
ok. 215 gczęść jadalna ok. 160 g
Jajko M
ok. 57 gczęść jadalna ok. 50 g

Przelicz sztuki na gramy

Wynik podaję dla całych sztuk i dla części jadalnej.

Jabłko (średnie) × 1 = ok. 200 g, część jadalna ok. 180 g Wszystkie produkty: tabela niżej.

Na tej stronie
  1. Ile waży sztuka: owoce, warzywa, jajko
  2. Którą wagę wziąć: całą sztukę czy część jadalną?
  3. Skąd „małe”, „średnie” i „duże”
  4. Jak liczę
  5. Najczęstsze błędy
  6. Pytania i odpowiedzi
  7. Źródła

Ile waży sztuka: owoce, warzywa, jajko

Rozmiary według bazy USDA, rynek amerykański. Przy jabłku i gruszce część jadalna jest ze skórką — po obraniu zostanie mniej. Kalafior to sztuka z liśćmi; przycięty ze sklepu waży mniej, bliżej mu do części jadalnej.

ProduktCała sztukaCzęść jadalnaCo odpada
Owoce
Jabłko małe 165 g
średnie 200 g
duże 250 g
małe 150 g
średnie 180 g
duże 225 g
gniazdo nasienne i ogonek; skórka zostaje (10%)
Banan mały 160 g
średni 185 g
duży 215 g
mały 100 g
średni 120 g
duży 135 g
skórka (36%)
Awokado 270 g 200 g pestka i skórka (26%)
Cytryna mała 110 g
średnia 160 g
mała 58 g
średnia 84 g
skórka i pestki; część jadalna to miąższ, nie sam sok (47%)
Gruszka mała 165 g
średnia 200 g
duża 255 g
mała 150 g
średnia 180 g
duża 230 g
gniazdo nasienne i ogonek; skórka zostaje (10%)
Brzoskwinia mała 135 g
średnia 155 g
duża 180 g
mała 130 g
średnia 150 g
duża 175 g
pestka (4%)
Śliwka 70 g 66 g pestka (6%)
Truskawka mała 7,5 g
średnia 13 g
duża 19 g
mała 7 g
średnia 12 g
duża 18 g
szypułka (6%)
Kiwi 91 g 69 g skórka (24%)
Mandarynka mała 105 g
średnia 120 g
duża 160 g
mała 76 g
średnia 88 g
duża 120 g
skórka i pestki (26%)
Pomarańcza mała 130 g
średnia 180 g
duża 250 g
mała 96 g
średnia 130 g
duża 185 g
skórka i pestki (27%)
Mango 475 g 335 g pestka i skórka (29%)
Ananas 1,8 kg 905 g skórka, korona i rdzeń (49%)
Arbuz sztuka (ok. 38 cm długości) 8,7 kg sztuka (ok. 38 cm długości) 4,5 kg skórka, pestki i straty przy krojeniu (48%)
Warzywa
Ziemniak średni 215 g
duży 370 g
średni 160 g
duży 275 g
obierki (25%)
Papryka mała 90 g
średnia 145 g
duża 200 g
mała 74 g
średnia 120 g
duża 165 g
szypułka, gniazdo i nasiona (18%)
Pomidor mały 100 g
średni 135 g
duży 200 g
mały 91 g
średni 125 g
duży 180 g
gniazdo i szypułka (9%)
Marchewka mała 56 g
średnia 69 g
duża 81 g
mała 50 g
średnia 61 g
duża 72 g
nać i skrobiny (11%)
Cebula mała 78 g
średnia 120 g
duża 165 g
mała 70 g
średnia 110 g
duża 150 g
końcówki, kiełki i uszkodzenia (10%)
Cukinia mała 125 g
średnia 205 g
duża 340 g
mała 120 g
średnia 195 g
duża 325 g
końcówki (5%)
Ogórek sztuka (ok. 21 cm) 310 g sztuka (ok. 21 cm) 300 g końcówki (3%)
Kalafior mały 680 g
średni 1,5 kg
duży 2,2 kg
mały 265 g
średni 590 g
duży 840 g
ogonki liści, głąb i obrzynki (sztuka z liśćmi) (61%)
Ząbek czosnku ząbek 3,5 g ząbek 3 g łuska i nasada (13%)
Pieczarka mała 10 g
średnia 19 g
duża 24 g
mała 10 g
średnia 18 g
duża 23 g
obrzynki (3%)
Rzodkiewka mała 2 g
średnia 5 g
duża 10 g
mała 2 g
średnia 4,5 g
duża 9 g
końcówki i korzonki (10%)
Jajko i mięso
Jajko S 50 g
M 57 g
L 68 g
S 44 g
M 50 g
L 60 g
skorupka (12%)
Filet z piersi kurczaka pojedynczy 270 g pojedynczy 270 g nic — filet bez kości i skóry

Którą wagę wziąć: całą sztukę czy część jadalną?

Kupujesz na wagę, a przepis podaje sztuki („2 jabłka”, „3 ziemniaki”) — patrz na całą sztukę.

Odważasz do miski albo przepis podaje gramy obranego produktu („300 g obranych ziemniaków”) — na część jadalną. Trzy średnie jabłka to ok. 600 g w sklepie, ale ok. 540 g bez gniazd.

Liczysz kalorie — też część jadalna: tabele wartości odżywczych, np. baza USDA, podają je na 100 g części jadalnej.1

Skąd „małe”, „średnie” i „duże”

Rozmiary pochodzą z bazy USDA i opisują produkty z rynku amerykańskiego. Część z nich USDA definiuje średnicą albo długością (średni ziemniak ma 5,7–8,3 cm średnicy), część tylko słowami „small”, „medium”, „large” (gruszka, cukinia, pieczarka).2 Polskie odmiany i sklepowe kalibry bywają inne, więc tabela daje rząd wielkości, nie wagę Twojego jabłka.

Jajka: S, M i L w tabeli to klasy z polskiego opakowania — S poniżej 53 g, M 53–63 g, L 63–73 g, XL od 73 g.3 Amerykańskie nazwy rozmiarów nie pokrywają się z tymi klasami, więc wagi z USDA przypisałam według masy. Jajko L to średnia z dwóch amerykańskich rozmiarów, które mieszczą się w tej klasie; XL nie podaję, bo najcięższy rozmiar w USDA (ok. 72 g ze skorupką) to jeszcze klasa L. Czasy gotowania są w minutniku do jajek.

Jak liczę

  • Waga części jadalnej z USDA. Biorę miary porcji z bazy USDA (SR28), np. „1 medium” jabłka = 182 g, i przypisuję je do rozmiarów małe, średnie, duże.2 Miary dotyczą części jadalnej, np. jabłka bez gniazda i ogonka.1
  • Cała sztuka = część jadalna i odpad. Odpad (skórka, gniazdo, pestka) USDA podaje w procentach wagi produktu jak kupionego.1 Całą sztukę liczę jako część jadalną podzieloną przez (1 − odpad): średni banan 118 g przy 36% skórki to ok. 185 g.
  • Ziemniak liczę odwrotnie. USDA podaje miarę ziemniaka ze skórką, więc tu miara to cała sztuka, a część jadalną liczę, odejmując 25% obierek.2 Małego ziemniaka nie podaję: przedział średnic USDA dla małego nachodzi na średni.
  • Zaokrąglenia. Wagi od 100 g zaokrąglam do 5 g, od 10 do 100 g do grama, mniejsze do pół grama. Sztuki od 1 kg (arbuz, ananas, kalafior) podaję w kilogramach z dokładnością do 0,1 kg — to szacunek, nie pomiar.

Najczęstsze błędy

  • Liczenie banana ze skórką, gdy przepis podaje gramy obranego. Skórka to ponad jedna trzecia wagi banana — licząc ze skórką, dasz ok. jedną trzecią owocu za mało.
  • Branie tabeli za wagę konkretnej sztuki. Owoce i warzywa z jednego worka różnią się wagą. Przy pieczeniu i przy diecie zważ jedną sztukę i pomnóż, przy zupie i sałatce tabela wystarczy.

Pytania i odpowiedzi

Ile waży jajko?
Jajko M waży ze skorupką ok. 57 g (bez skorupki ok. 50 g), jajko L ok. 68 g (ok. 60 g). Na opakowaniu klasa M oznacza 53–63 g, L 63–73 g.
Ile waży jabłko?
Średnie jabłko waży ok. 200 g, małe ok. 165 g, duże ok. 250 g.
Ile waży banan?
Średni banan waży ok. 185 g ze skórką i ok. 120 g bez niej, duży ok. 215 g i 135 g.
Ile waży pierś z kurczaka?
W bazie USDA pojedynczy filet (połowa piersi, bez kości i skóry) waży ok. 270 g. Filety w polskich sklepach mają różne rozmiary — przy przepisie podanym w gramach lepiej zważyć.
Ile waży awokado?
Całe awokado waży ok. 270 g, a po wyjęciu pestki i obraniu zostaje ok. 200 g miąższu.
Ile waży ziemniak?
Średni ziemniak waży ok. 215 g, duży ok. 370 g. Po obraniu zostaje ok. 160 g ze średniego i ok. 275 g z dużego.
Ile jabłek to 1 kg?
Ok. 5 średnich jabłek (po ok. 200 g) albo 4 duże (po ok. 250 g).
Którą wagę wpisać do aplikacji z kaloriami?
Część jadalną — tabele wartości odżywczych podają kalorie na 100 g produktu bez skórki, pestek i gniazda.

Źródła

  1. USDA Agricultural Research Service, Composition of Foods Raw, Processed, Prepared — USDA National Nutrient Database for Standard Reference, Release 28 (dokumentacja) (cytaty: „Weights are given for edible material without refuse, that is, the weight of an apple without the core or stem…”; „These amounts are expressed as a percentage of the total weight of the item as purchased, and they are used to compute the weight of the edible portion.”; „The Nutrient Data file contains mean nutrient values per 100 g of the edible portion of food”)
  2. USDA Agricultural Research Service, USDA National Nutrient Database for Standard Reference, Legacy Release (SR28) — pliki danych: FOOD_DES (odpad), WEIGHT (miary porcji) (liczby w plikach WEIGHT.txt i FOOD_DES.txt z pakietu sr28asc.zip (scripts/sztuki-build.mjs))
  3. EUR-Lex, Rozporządzenie Komisji (WE) nr 589/2008, art. 4 — klasy wagowe jaj (art. 4: XL ≥ 73 g; L 63–73 g; M 53–63 g; S < 53 g)

Może Ci się przydać

Inne kalkulatory kuchenne

Wszystkie kalkulatory

Więcej z kategorii Porady

Cała kategoria →