W skrócie
Sześć sosów do sushi: sos sojowy (klasyk do każdego sushi), ponzu (lekki, cytrusowy — do ryb i sashimi), spicy mayo (pikantny majonez — do rolek tempura), teriyaki (słodko-słony — do pieczonych rolek), unagi (gęsty, słodki — do polewania sushi i węgorza), wasabi (zielony, ostry — miesza się z sojowym). Sos do polania sushi: unagi lub spicy mayo w butelce squeeze. Sos unagi różni się od teriyaki: jest słodszy i zawiera mirin.
Sos do sushi — jakie sosy pasują i do czego?
Sos to klucz do smaku sushi. Każdy sos spełnia inną rolę — jedne do maczania, inne do polewania, inne do sashimi. Oto szybki przegląd przed szczegółowymi przepisami.
| Sos | Smak | Do czego | Sposób podania |
|---|---|---|---|
| Sos sojowy (shoyu) | Słony, umami | Każde sushi, sashimi | Maczanie (delikatnie) |
| Wasabi | Ostry, zielony | Sashimi, nigiri | Miesza się z sojowym lub nakłada cienką warstwę |
| Ponzu | Lekki, cytrusowy | Ryby, krewetki, sashimi | Maczanie |
| Spicy mayo | Kremowy, pikantny | Rolki z tempurą, tuńczykiem, krewetkami | Polewa lub dip |
| Sos teriyaki | Słodko-słony, gęsty | Rolki z kurczakiem, łososiem pieczonym | Polewa lub dip |
| Sos unagi | Gęsty, słodki, karmelowy | Węgorz, polewanie rolek | Polewa (butelka squeeze) |
Sos sojowy do sushi — jaki wybrać i jak używać
Podstawa bez której sushi nie istnieje. Ale nie każdy sos sojowy sprawdza się jednakowo.
1
Jaki sos sojowy do sushi?
Jasny, łagodny sos sojowy typu shoyu — nie ciemny chiński (za intensywny). Jeśli nie lubisz zbyt słonego: sos sojowy o obniżonej zawartości soli (tamari light). Do sashimi i nigiri klasyczny shoyu jest najlepszy.
2
Jak prawidłowo maczać sushi w sosie sojowym
Zanurz kawałek sushi rybą do dołu (nie ryżem!) na 1–2 sekundy. Ryż wchłania zbyt dużo sosu i rozpadnie się. Do nigiri i sashimi tak samo — rybą w sos. Nie mocz całej rolki.
✓
Klasyczne japońskie połączenie: Odrobina wasabi rozpuszczona w sosie sojowym — to tradycyjny sposób jedzenia sashimi. Wasabi w sosie jest łagodniejszy niż nałożony bezpośrednio na sushi.
Zielony sos do sushi — wasabi
Zielony sos to wasabi — japoński chrzan. Technicznie nie jest sosem (to pasta), ale spełnia tę samą rolę: wzmacnia smak i dodaje ostrości.
1
Wasabi wymieszane z sosem sojowym
Nałóż mały „groszek” wasabi na talerz, wlej sos sojowy i wymieszaj pałeczkami. Proporcja: jeden groszek wasabi na 2–3 łyżki sosu. To najczęstszy sposób podania — goście regulują ostrość samodzielnie.
2
Wasabi bezpośrednio na sushi
Przy nigiri cienka warstwa wasabi kładzie się między rybą a ryżem. Przy rolkach — według gustu. Uważaj: restauracyjne „wasabi” to często mieszanka chrzanu i barwnika. Prawdziwe wasabi (kosztuje więcej) ma łagodniejszą, bardziej ziołową ostrość.
Sos ponzu do sushi — lekki cytrusowy przepis
Ponzu to lżejsza alternatywa dla sosu sojowego — kwaskowaty, orzeźwiający, nie przytłacza delikatnych ryb. Idealny do sashimi z łososia i sushi z krewetkami.
Przeczytaj również Jak mrozić maliny: na tacy albo z cukrem, i kiedy mrożone maliny trzeba zagotować
Składniki: 4 łyżki sosu sojowego, 2 łyżki soku z cytryny lub limonki, 1 łyżka octu ryżowego, 1 łyżeczka cukru, opcjonalnie kilka kropel oleju sezamowego.
1
Wymieszaj wszystkie składniki
Połącz sos sojowy z sokiem z cytryny, octem ryżowym i cukrem. Mieszaj do rozpuszczenia cukru. Spróbuj — za kwaśny? Odrobina cukru. Za mało słony? Łyżka sosu sojowego.
2
Opcjonalnie: olej sezamowy na końcu
Kilka kropel oleju sezamowego dodaje głębię. Nie gotuj ponzu — sok z cytryny traci aromat przy wysokiej temperaturze. Podawaj od razu lub schłodź w lodówce do tygodnia.
Spicy mayo do sushi — przepis na pikantny majonez
Najmodniejszy sos do sushi na świecie. Kremowy, pikantny, idealny do polewania rolek z tuńczykiem, krewetkami w tempurze lub jako dip.
Składniki: 2 łyżki majonezu (najlepiej japońskiego Kewpie — bardziej kremowy), 1–2 łyżeczki sosu sriracha, kilka kropel soku z cytryny.
1
Wymieszaj majonez ze sriracha
Zacznij od 1 łyżeczki sriracha, wymieszaj, spróbuj. Dodawaj więcej stopniowo — łatwo przesadzić z ostrością. Wciśnij kilka kropel cytryny dla świeżości.
2
Jak polewać sushi spicy mayo?
Przełóż gotowy sos do butelki squeeze (ściskana butelka) lub woreczka cukierniczego ze ścinętym rogiem. Rób cienkie linie dekoracyjnie po całej rolce — to wygląda jak w restauracji i każdy kęs ma sos.
Sos unagi — przepis i różnica między unagi a teriyaki
Sos unagi to gęsty, słodki, karmelowy sos — klasycznie podawany do sushi z węgorzem, ale też do polewania dowolnych rolek. To ten brązowy, błyszczący sos który widzisz na sushi w restauracjach.
Składniki: 4 łyżki sosu sojowego, 3 łyżki mirinu (słodkie wino ryżowe), 2 łyżki sake (lub białe wino wytrawne), 1,5 łyżki cukru.
1
Połącz wszystkie składniki w rondelku
Wlej sos sojowy, mirin, sake i cukier do małego rondelka. Wymieszaj łyżką do rozpuszczenia cukru.
2
Gotuj na małym ogniu do zgęstnienia
Podgrzewaj na małym ogniu, mieszając od czasu do czasu. Gotuj 8–12 minut, aż sos zredukuje się o połowę i zgęstnieje do konsystencji syropu. Stygnie i gęstnieje jeszcze bardziej — zdejmij z ognia gdy jest trochę rzadszy niż chcesz.
3
Ostudź i przechowuj w lodówce
Po ostudzeniu przelej do słoiczka. W lodówce trzyma się 2–3 tygodnie. Użyj butelki squeeze do dekoracyjnego polewania rolek.
Sos unagi a teriyaki — jaka różnica?
| Cecha | Sos unagi | Sos teriyaki |
|---|---|---|
| Składniki bazowe | Sos sojowy + mirin + sake + cukier | Sos sojowy + miód/cukier + ocet ryżowy + czosnek/imbir |
| Smak | Słodszy, bardziej karmelowy | Słodko-słony, wyrazisty, z ziołami |
| Konsystencja | Gęstsza, bardziej syropowata | Trochę rzadsza |
| Do sushi | Polewanie rolek, węgorz | Rolki z pieczonym mięsem, kurczak |
✓
Brak mirinu? Zastąp mieszanką: 2 łyżki sake + 1 łyżeczka cukru. Efekt będzie podobny, choć unagi będzie nieco mniej słodki.
Gęsty sos do sushi — teriyaki i jak go zrobić
Gęsty, słodki sos do sushi to albo unagi (przepis wyżej) albo teriyaki. Teriyaki jest łatwiejszy do zrobienia i bardziej dostępny — świetnie sprawdza się do rolek z pieczonym łososiem, kurczakiem lub warzywami.
Składniki: 4 łyżki sosu sojowego, 2 łyżki miodu lub cukru, 1 łyżka octu ryżowego, 1 ząbek czosnku, kawałek świeżego imbiru (1 cm).
1
Zetrzyj czosnek i imbir, połącz składniki
Zetrzyj czosnek i imbir na drobnej tarce. W rondelku połącz z sosem sojowym, miodem i octem ryżowym.
2
Zagotuj i redukuj do zgęstnienia
Doprowadź do wrzenia, zmniejsz ogień. Gotuj 5–7 minut ciągle mieszając, aż sos zgęstnieje. Ostudź — stygnie nadal gęstnieje.
Sos do polania sushi — jak to robić?
Polewanie sushi sosem (drizzle) to technika rodem z restauracji — sprawia że rolka wygląda profesjonalnie i każdy kęs jest oblany smakiem. Można to robić w domu.
1
Przygotuj butelkę squeeze
Kup plastikową butelkę squeeze (w sklepach z akcesoriami kuchennymi lub na allegro, kilka złotych). Wlej gęsty sos — spicy mayo, unagi lub teriyaki. Nakrętka z małą dziurką pozwala robić cienkie linie dekoracyjne.
2
Jakim sosem polewa się sushi?
Najczęściej: spicy mayo (białe linie), sos unagi (brązowe linie) lub ich kombinacja. Oba sosy razem na jednej rolce — klasyczna restauracyjna prezentacja. Dodaj prażony sezam i szczypiorek na wierzch.
3
Ile sosu? Mniej niż myślisz
Cienkie, dekoracyjne linie wzdłuż rolki. Nie zalewaj — sos ma być akcentem, nie basenem. 1–2 przejazdy butelką wzdłuż całej rolki wystarczą.
Jaki sos do sushi jest najlepszy? ▼
Zależy od rodzaju sushi. Sashimi i nigiri z rybą: klasyczny sos sojowy (shoyu) lub ponzu. Rolki z tempurą i krewetkami: spicy mayo. Rolki z pieczonym łososiem lub kurczakiem: teriyaki. Rolki z węgorzem: unagi. Do polewania domowych rolek: spicy mayo lub unagi w butelce squeeze.
Sos unagi jak zrobić w domu? ▼
4 łyżki sosu sojowego + 3 łyżki mirinu + 2 łyżki sake + 1,5 łyżki cukru. Gotuj na małym ogniu 8–12 minut aż zredukuje się o połowę i zgęstnieje. Ostudź. W lodówce 2–3 tygodnie.
Jaka jest różnica między sosem unagi a teriyaki? ▼
Unagi: słodszy, karmelowy, bazuje na mirinie i sake. Teriyaki: słodko-słony, wyrazisty, z czosnkiem i imbirem, bazuje na occie ryżowym i miodzie. Do polewania sushi lepszy jest unagi. Teriyaki lepiej pasuje do rolek z grillowanym mięsem.
Co to jest zielony sos do sushi? ▼
Zielony sos przy sushi to wasabi — pasta z japońskiego chrzanu. Miesza się go z sosem sojowym lub nakłada cienką warstwę bezpośrednio na sushi. Ostry, ale inaczej niż chili — ostrość wasabi „uderza w nos” i szybko mija.
Gęsty słodki sos do sushi — przepis? ▼
Sos unagi to właśnie gęsty, słodki sos do sushi. Przepis: 4 łyżki sosu sojowego + 3 łyżki mirinu + 2 łyżki sake + 1,5 łyżki cukru. Redukuj na małym ogniu 8–12 minut. Alternatywa bez mirinu: spicy mayo (2 łyżki majonezu + 1–2 łyżeczki sriracha) też jest gęsta i słodkawa.
Więcej z kategorii Sosy
Zestawienie · Sosy
Jaki sos do ryby? 6 przepisów na ciepło i na zimno
- Wędzona ryba
- chrzanowy
- Ryba z ziemniakami
- koperkowy, musztardowy
Zestawienie · Sosy
Sos do kebaba jak z budki: czosnkowy łagodny i ostry czerwony
- Biały, baza
- jogurt grecki : majonez 3 : 2
- Czerwony, baza
- 7 łyżek ketchupu + 1 łyżka koncentratu + 2 łyżeczki sambalu
Przepis · Sosy
Sos cezar z anchois i parmezanem
- Czas
- 10 min
- Baza
- 6 łyżek majonezu
- Na porcję sałatki
- ok. 3 łyżki
Zestawienie · Sosy
Jaki sos do kopytek? 4 przepisy i z czym podać kopytka
- Najszybciej
- masło z bułką tartą
- Bez mięsa
- pieczarkowy, szpinakowy
Przepis · Sosy
Sos do sałatki greckiej
- Oliwa : ocet
- 3 : 1
- Czas
- 10 min
- Na porcję sałatki
- ok. 2 łyżki
Zestawienie · Sosy
Sos do pieczonego kurczaka: z pieczenia, pieprzowy i jogurtowy
- Cały kurczak, udka
- sos z pieczenia
- Pierś
- pieprzowy albo z pieczenia